SURUNKALI ICHAK YALLIG'LANISHI BO'LGAN BEMORLARDA QO'LLANILADIGAN FIZIOTERAPIYA USULLARI
Ashurova Surayyo Abdusalimovna
Tibbiy reabilitatsiya, sport tibbiyoti, xalq tabobati va jismoniy tarbiya Toshkent davlat tibbiyot universiteti
Keywords: surunkali ichak yallig'lanishi, fizioterapiya usullari, ichak yallig'lanishi kasalliklari, aerobik mashqlar, qarshilik mashqlari, yoga.
Abstract
Surunkali ichak yallig'lanishi bo'lgan bemorlarda qo'llaniladigan fizioterapiya usullari mavzusi ichak yallig'lanishi kasalliklari (IYAK), masalan, Kron kasalligi va yarali kolitda fizioterapiyaning rolini o'rganadi. Ushbu tadqiqot fizioterapiya usullarining bemorlarning hayot sifatini yaxshilash, yallig'lanishni kamaytirish va simptomlarni boshqarishdagi samaradorligini tahlil qiladi. Tadqiqot natijalari surunkali ichak yallig'lanishi bo'lgan bemorlarda aerobik mashqlar, qarshilik mashqlari, yoga va ong-tana terapiyalarini qo'llashni tavsiya etadi. Ushbu ishda fizioterapiyaning ichak yallig'lanishiga ta'siri, ayniqsa bemorlarning demografik guruhlari bo'yicha farqlari batafsil ko'rib chiqiladi. Tadqiqotda zamonaviy usullar, jumladan pelvis pol fizioterapiyasi va individual mashq dasturlari integratsiyasi o'rganiladi. Surunkali ichak yallig'lanishining klinik ta'siri, yosh, jins va kasallik bosqichiga qarab farqlanadi. Ushbu tadqiqot 2026 yilgacha bo'lgan so'nggi ilmiy ma'lumotlarga asoslanib, fizioterapiya amaliyotini yaxshilash uchun tavsiyalar beradi. Fizioterapiya usullari ichak kasalliklarini davolashda yangi yo'nalishlarni ochadi. Demografik guruhlarda fizioterapiya samaradorligining statistik modellari ishlab chiqilgan. Tadqiqotda klinik sinovlar natijalari va fizioterapiya usullarining ta'siri taqqoslanadi. Ushbu ish surunkali ichak yallig'lanishini o'rganishda yangi metodlarni taklif etadi.
References
1. Harry D Green, Robin N Beaumont, Amanda Thomas, Benjamin Hamilton, Andrew R Wood, Seth Sharp, Samuel E Jones, Jessica Tyrrell, Gareth Walker, James Goodhand, Nicholas A Kennedy, Tariq Ahmad, Michael N Weedon, Genome-Wide Association Study of Microscopic Colitis in the UK Biobank Confirms Immune-Related Pathogenesis, Journal of Crohn's and Colitis, Volume 13, Issue 12, December 2019, Pages 1578–1582, https://doi.org/10.1093/ecco-jcc/jjz104
2. Eckert, K.G., Abbasi-Neureither, I., Köppel, M. et al. Structured physical activity interventions as a complementary therapy for patients with inflammatory bowel disease – a scoping review and practical implications. BMC Gastroenterol 19, 115 (2019). https://doi.org/10.1186/s12876-019-1034-9
3. Honap, S., Meade, S., Ibraheim, H. et al. Effectiveness and Safety of Ustekinumab in Inflammatory Bowel Disease: A Systematic Review and Meta-Analysis. Dig Dis Sci 67, 1018–1035 (2022). https://doi.org/10.1007/s10620-021-06932-4
4. Davis, S. P., Crane, P. B., Bolin, L. P., Johnson, L. A. (2022). An integrative review of physical activity in adults with inflammatory bowel disease. Intestinal Research, 20(1), 43–52. https://doi.org/10.5217/ir.2020.00049
5. Bilski, J., Mazur-Bialy, A., Brzozowski, B., Magierowski, M., Zahradnik-Bilska, J., Wojcik, D., ... & Brzozowski, T. (2014). The role of physical exercise in inflammatory bowel disease. BioMed Research International, 2014, Article 429031. https://doi.org/10.1155/2014/429031
6. Herman & Wallace Pelvic Rehabilitation Institute. (2019). Physical therapy considerations for patients with inflammatory bowel disease. Herman & Wallace Blog. https://hermanwallace.com/blog/physical-therapy-considerations-for-patients-with-inflammatory-bowel-disease
7. Provenance Rehabilitation. (2020). How physical therapy can help with inflammatory bowel disease. Provenance Rehab Blog. https://provenancerehab.com/physical-therapy-help-inflammatory-bowel-disease
8. Embody Movement. (2024). Exercise physiology & physiotherapy for Crohn's disease & ulcerative colitis. Embody Movement News. https://www.embodymovement.com.au/news/exercise-physiology-and-physiotherapy-for-crohns-disease-and-ulcerative-colitis
9. Physiopedia Contributors. (n.d.). Crohn's disease. In Physiopedia. https://www.physio-pedia.com/Crohn%27s_Disease
10. Crohn's & Colitis Canada. (n.d.). Safe and effective exercise. Crohn's and Colitis Canada. https://crohnsandcolitis.ca/About-Crohn-s-Colitis/IBD-Journey/Exercise-and-Lifestyle/Therapeutic-Monitoring