Mintaqa infratuzilmasini rivojlantirishda qurilish investitsiyalarining roli
Jamol Norbayev
Shiddat Capital MChJ direktori
Keywords: Mintaqa infratuzilmasi, qurilish investitsiyalari, Xorazm viloyati, iqtisodiy rivojlanish, yo'l qurilishi, suv ta'minoti, sanoat korxonalari, ekologik loyihalar, xalqaro investitsiyalar, barqaror rivojlanish, ijtimoiy ta'sir, infratuzilma rekonstruksiyasi, O'zbekiston qurilish sektori, investitsiya loyihalari, mintaqaviy rivojlanish strategiyalari.
Abstract
Ushbu tezis "Mintaqa infratuzilmasini rivojlantirishda qurilish investitsiyalarining roli" mavzusiga bag'ishlangan bo'lib, Xorazm viloyati misolida qurilish sohasidagi investitsiyalarning mintaqaviy infratuzilmani rivojlantirishdagi o'rni va ta'sirini tahlil qiladi. Tezisda qurilish investitsiyalari mintaqa iqtisodiyoti, ijtimoiy hayoti va ekologik barqarorligini ta'minlashdagi asosiy omil sifatida ko'rib chiqiladi. So'nggi 8 yil ichida Xorazm viloyatiga 2 milliard dollar investitsiya jalb qilingan bo'lib, bu orqali 25 mingdan ortiq sanoat korxonalari ochilgan va ishlab chiqarish hajmi 2,2 baravar oshgan. Shuningdek, infratuzilma loyihalari, jumladan, 4751 km suv tarmoqlari va 206 km kanalizatsiya tizimlari qurilishi orqali 580 ming aholiga markazlashgan ichimlik suvi ta'minlangan. Tezisda Xorazm viloyatidagi yangi investitsiya loyihalari, masalan, 2,4 milliard dollarlik loyihalar va xalqaro hamkorlikdagi yo'l qurilishi (516 km, shu jumladan 188 km Xorazmda) kabi misollar asosida qurilish investitsiyalarining samaradorligi baholanadi. Umumiy maqsad – qurilish investitsiyalarini optimallashtirish orqali mintaqa rivojlanishini ta'minlash bo'yicha takliflar ishlab chiqish. Tezis hajmi katta bo'lib, empirik ma'lumotlar, tahlillar va takliflar bilan boyitilgan.
References
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “2022–2026 yillarga mo‘ljallangan Yangi O‘zbekiston taraqqiyot strategiyasi to‘g‘risida”gi Farmoni. – O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami, 2022, №6, 45-bet.
2. O‘zbekiston Respublikasi Qurilish va uy-joy kommunal xo‘jaligi vazirligi ma’lumotlari. – Toshkent, 2024. – 78-bet.
3. Karimov I.A. O‘zbekiston XXI asr bo‘sag‘asida: xavfsizlikka tahdid, barqarorlik shartlari va taraqqiyot kafolatlari. – Toshkent: O‘zbekiston, 1997. – 324-bet.
4. G‘ulomov S.S., Qurbonov A.R. Investitsiyalar iqtisodiyoti. – Toshkent: “Iqtisodiyot”, 2020. – 256-bet.
5. Mamarasulov M.B. Hududiy iqtisodiyot va infratuzilma rivojlanishining zamonaviy yo‘nalishlari. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2021. – 184-bet.
6. O‘zbekiston Respublikasi Davlat statistika qo‘mitasi. Hududlar bo‘yicha asosiy kapitalga kiritilgan investitsiyalar tahlili. – Toshkent, 2023. – 92-bet.
7. World Bank. Infrastructure for Development: Policy, Investment, and Performance Review. – Washington, D.C., 2022. – P. 35–47.
8. OECD. Regional Development and Infrastructure Investment Report. – Paris: OECD Publishing, 2021. – P. 78–90.
9. Smith, A. The Role of Construction Investments in Regional Economic Growth. – Journal of Regional Economics and Development, Vol. 14, No. 3, 2020. – P. 112–128.
10. Porter, M. Competitive Advantage and Infrastructure Development. – New York: Free Press, 1998. – P. 240–257.
11. Qodirov Sh., Abdullayev U. Mintaqaviy infratuzilma tarmoqlarini rivojlantirishda investitsiya loyihalarining samaradorligi. – Iqtisodiyot va innovatsion texnologiyalar, №4, 2023. – 55–63-betlar.
12. United Nations ESCAP. Financing Infrastructure Development in Asia and the Pacific. – Bangkok: UNESCAP, 2020. – P. 67–84.
13. Mamatov N.R. Qurilish sohasi iqtisodiyotining investitsion asoslari. – Samarqand: SamDU nashriyoti, 2019. – 146-bet.