MAZUTNI QAYTA ISHLASH TEXNOLOGIYALARINING IQTISODIY SAMARADORLIGINI BAHOLASH

Faxridin Xabibov

Buxoro davlat texnika universiteti

Abdumalik Ismoilov

Buxoro davlat texnika universiteti

Ravshan Ibragimov

Buxoro davlat texnika universiteti Katta o'qituvchisi

Keywords: mazut, iqtisodiy samaradorlik, katalitik kreking, gidrokreking, neft sanoati, investitsiya.

---

Abstract

Ushbu maqolada mazutni qayta ishlash texnologiyalarining iqtisodiy samaradorligi tahlil qilingan. Mazut neftni qayta ishlash jarayonida hosil bo‘ladigan og‘ir qoldiq mahsulot bo‘lib, uning chuqur qayta ishlanishi orqali yuqori qo‘shilgan qiymatga ega yoqilg‘ilar va kimyoviy mahsulotlar olish mumkin. Tadqiqotda vakuum distillatsiyasi, termik kreking, katalitik kreking va gidrokreking texnologiyalarining afzalliklari, energiya sarfi hamda investitsiya qaytish ko‘rsatkichlari solishtirilib, ularning iqtisodiy foydaliligi baholangan. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, katalitik va gidrokreking texnologiyalari yuqori mahsulot chiqishi va uzoq muddatli rentabellik bilan ajralib turadi. Maqolada ishlab chiqarish samaradorligini oshirish, energiya tejash va ekologik xavfsizlikni ta’minlash yo‘llari ham yoritilgan.

---

References

1. Jo‘rayev, B. R. “Neftni qayta ishlash texnologiyasi.” – Toshkent: “Fan va texnologiya” nashriyoti, 2018. – 320 b.

2. Qodirov, A. M., & Usmonov, D. R. “Mazutni chuqur qayta ishlash va undan yoqilg‘ilar olish texnologiyasi.” – Toshkent: TDTU nashriyoti, 2020. – 215 b.

3. Abdurahmonov, S. S. “Neft-gaz sanoatida iqtisodiy samaradorlikni baholash usullari.” – Toshkent: Iqtisodiyot va innovatsiya, 2019. – 256 b.

4. Karimov, M. N., & Eshboyev, A. T. “Energiya tejamkor texnologiyalar va neftni qayta ishlash jarayonlari.” – Toshkent: “Universitet” nashriyoti, 2021. – 198 b.

5. Nazarov, X. A. “Neft mahsulotlarini qayta ishlash jarayonlarining ekologik xavfsizligi.” – Toshkent: “Fan” nashriyoti, 2017. – 240 b.

6. Abdullayev, R. I., & Yo‘ldoshev, M. B. “Neft kimyosi va qayta ishlash asoslari.” – Toshkent: TDTU, 2016. – 310 b.

7. Hamroyev, O. N. “Neftni qayta ishlash sanoatida investitsion samaradorlikni oshirish yo‘llari.” – Toshkent: O‘zbekiston Milliy universiteti, 2022. – 190 b.

8. Rasulov, Z. Sh. “O‘zbekiston neft-gaz sanoatining rivojlanish istiqbollari va iqtisodiy tahlili.” – Toshkent: “Iqtisodiyot” nashriyoti, 2020. – 275 b.