GLOBALIZATSIYA TA’SIRIDA OILAVIY QADRIYATLAR TRANSFORMATSIYASI VA NIKOH BARQARORLIGIGA TA’SIRI

O‘lmas Ro‘zimurodov

“Oila va gender” ilmiy-tadqiqot instituti kichik ilmiy xodimi

Keywords: Globallashuv, oilaviy qadriyatlar, nikoh barqarorligi, ajrimlar, gender tengligi, yoshlar, urbanizatsiya, internet, ijtimoiy transformatsiya, solishtirma tahlil.


Abstract

Mazkur maqolada globallashuv jarayonining oilaviy qadriyatlar transformatsiyasi va nikoh barqarorligiga ta’siri nazariy jihatdan tahlil qilinadi. AQSh va Yevropa, Osiyo va Yaqin Sharq mamlakatlari tajribasi solishtirma yondashuv asosida ko‘rib chiqilgan. O‘zbekiston misolida milliy oilaviy qadriyatlarning o‘zgarishi, yoshlar ongida erkinlik va tanlov huquqining kuchayishi, gender tengligi tamoyillarining kengayishi hamda oilaviy aloqalarning zaiflashuvi kabi jarayonlar o‘rganilgan. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, globallashuv ijobiy (demokratik qadriyatlarning mustahkamlanishi) va salbiy (ajrimlar, nizolar va oilaviy zo‘ravonlikning ko‘payishi) oqibatlarni birgalikda yuzaga keltirmoqda.


References

1. Cherlin, A. J. (2012). Marriage, Divorce, Remarriage. Harvard University Press.

2. Goode, W. J. (1963). World Revolution and Family Patterns. Free Press.

3. Inglehart, R. (1990). Culture Shift in Advanced Industrial Society. Princeton University Press.

4. Beck, U., & Beck-Gernsheim, E. (2002). Individualization: Institutionalized Individualism and its Social and Political Consequences. Sage Publications.

5. World Bank. (2020). Women, Business and the Law 2020. Washington: World Bank Group.

6. United Nations (2022). World Family Report: Trends in Marriage and Divorce. New York: UN Department of Economic and Social Affairs.

7. Thornton, A., & Young-DeMarco, L. (2001). Four decades of trends in attitudes toward family issues in the United States: The 1960s through the 1990s. Journal of Marriage and Family, 63(4), 1009–1037.

8. Isakova, M., & Tilavoldiyeva, M. (2025). O‘zbekistonda milliy qadriyatlarning transformatsiyasi: globallashuv va gender tengligi. Ijtimoiy Fikr Jurnali, 12(1), 45–56.

9. Oila ilmiy-amaliy markazi. (2022). O‘zbekistonda ajrimlar sabablari va profilaktikasi. Toshkent.

10. Mirziyoyev, Sh. (2020). Yoshlar forumidagi nutq. Prezident matbuot xizmati, 25-dekabr.

11. Giddens, A. (1992). The Transformation of Intimacy: Sexuality, Love and Eroticism in Modern Societies. Stanford University Press.

12. Al-Krenawi, A., & Graham, J. R. (2005). Marital quality and stability among Muslim Arab women in polygamous and monogamous marriages. Journal of Family and Marriage, 67(2), 287–296.

13. Zhou, X., & Kan, M. (2019). Divorce trends in China: Economic reforms and changing family values. Asian Population Studies, 15(3), 243–259.

14. Lee, S., & Choi, H. (2016). Low fertility and family change in South Korea. Korean Journal of Population Studies, 39(2), 1–22.

15. Abbas, H. (2021). Globalization and family structures in the Arab world. Sociological Studies Journal, 18(4), 210–228.