Biometrik ma‘lumotlarni shifrlash va saqlash: Face ID tizimlarida ma’lumotlar xavfsizligi
Sitora No‘monjonova
Buxoro davlat universiteti Fizika-matematika va axborot texnologiyalari fakulteti magistranti
Keywords: biometrik autentifikatsiya, Face ID, ma'lumotlar shifrlash, biometrik template, xavfsizlik, 3D skanerlash, hash funksiyalar ma'lumotlar himoyasi.
Abstract
Ushbu maqolada Face ID tizimlarida biometrik ma'lumotlarni shifrlash va saqlash jarayonlari, shuningdek, ma’lumotlar xavfsizligini ta’minlash usullari tahlil qilinadi. Shuningdek, biometrik ma’lumotlarning noyob xususiyatlari, ularni shifrlashda qo’llaniladigan zamonaviy kriptografik usullar va xavfsizlikka qarshi tahdidlar o‘rganilgan.References
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti. (2024-yil 24-may). “Maʼmuriy islohotlar doirasida adliya organlari va muassasalarining masʼuliyatini yanada oshirish hamda ixcham boshqaruv tizimini shakllantirish toʻgʻrisida”gi farmoni. – Toshkent.
2. Qodirov, F. (2022). Kiberxavfsizlik va kompyuter tizimlarini himoya qilish. – Toshkent: “Fan va texnologiya” nashriyoti.
3. Shodmonov, Sh. (2021). Axborot texnologiyalari va axborot xavfsizligi asoslari. – Toshkent: “Iqtisodiyot” nashriyoti.
4. O‘zbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi. (2023). Raqamli xavfsizlik strategiyasi 2023–2030. – Toshkent.
5. Karimov, A. (2020). Axborot xavfsizligi va kriptografiya asoslari. – Toshkent: O‘zbekiston Milliy universiteti nashriyoti.
6. Raxmonqulov, I. (2019). Biometrik texnologiyalar va ularning qo‘llanilishi. – Toshkent: “Innovatsiya” nashriyoti.
7. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi. (2023). “Raqamli O‘zbekiston – 2030” strategiyasini amalga oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida qaror. – Toshkent.
8. Vahobov, A.V., Malikov, T.S. (2012). Moliya. – Toshkent: Iqtisod-moliya nashriyoti. (Axborot xavfsizligiga oid moliyaviy jihatlar tahlili uchun).
9. Usmonov, N. (2021). Kriptografik algoritmlar va ularning amaliy qo‘llanilishi. – Toshkent: TATU nashriyoti.
10. O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi. (2024). Davlat xizmatlarini ko‘rsatishda biometrik autentifikatsiya tizimlarini joriy etish bo‘yicha uslubiy qo‘llanma. – Toshkent.