ATMOSFERADAGI IQLIM O‘ZGARISHLARI VA ULARNING EKOLOGIK OQIBATLARI

Abdurashidova Shabbona

Keywords: Kalit so‘zlar: iqlim o‘zgarishi, global isish, issiqxona gazlari, ekologik xavfsizlik, barqaror rivojlanish, O‘zbekiston, suv tanqisligi, cho‘llanish, ekologik madaniyat, yashil iqtisodiyot, xalqaro hamkorlik, biologik xilma-xillik.

---

Abstract

Annotatsiya: Ushbu maqolada iqlim o‘zgarishlarining global va mintaqaviy darajadagi sabablari, ularning ekologik, iqtisodiy va ijtimoiy oqibatlari keng tahlil qilingan. Muallif tomonidan iqlim o‘zgarishining asosiy manbalari, issiqxona gazlari emissiyasi, inson faoliyatining atmosfera tizimiga ta’siri ilmiy dalillar asosida bayon etilgan. Maqolada, shuningdek, O‘zbekistonda kuzatilayotgan iqlim o‘zgarishlari, cho‘llanish, suv tanqisligi va qishloq xo‘jaligi mahsuldorligining pasayishi misolida tahlil olib borilgan. Iqlim o‘zgarishining salbiy oqibatlarini kamaytirish, ekologik barqarorlikni ta’minlash hamda “yashil iqtisodiyot” tamoyillarini joriy etish bo‘yicha taklif va tavsiyalar keltirilgan. Shu bilan birga, xalqaro hamkorlik va ekologik madaniyatning iqlim siyosatidagi o‘rni haqida fikr yuritilgan. Maqola natijalari iqlim o‘zgarishi sohasida ilmiy va amaliy qarorlar qabul qilish uchun asos bo‘la oladi.

---

References

1. Jo‘rayev S., Mamatov A. Ekologiya va atrof-muhit muhofazasi asoslari. Toshkent: O‘zbekiston, 2019.

2. Xudoyberganov N. Iqlim o‘zgarishi va uning O‘zbekiston uchun oqibatlari. Toshkent: Fan, 2021.

3. Rasulov A. Yashil iqtisodiyot va ekologik xavfsizlik. Toshkent: Universitet, 2020.

4. O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim o‘zgarishi vazirligi ma’lumotlari — www.eco.gov.uz

5. BMT Iqlim o‘zgarishi bo‘yicha doiraviy konvensiyasi (UNFCCC) hisobotlari, 2023.

6. Karimov I.A. Yuksak ma’naviyat — yengilmas kuch. Toshkent: Ma’naviyat, 2008.

7. “O‘zbekiston Respublikasining 2030-yilgacha bo‘lgan ekologik siyosati konsepsiyasi.” Toshkent: Adolat, 2022.

8. FAO (BMT Oziq-ovqat va qishloq xo‘jaligi tashkiloti) ma’lumotlari, 2023.

9. Orolbo‘yi mintaqasidagi ekologik muammolar bo‘yicha ilmiy to‘plam. Toshkent: Fan, 2020.

10. “Iqlim o‘zgarishi va barqaror rivojlanish.” Respublika ekologiya markazi nashri, 2021.