PDF
Published
2025-10-20
Section
Maqolalar
How to Cite
GʻOʻZANING F₁ VA F₂ AVLODLARIDA UNUVCHANLIK KO‘RSATKICHLARINING GENETIK NAZORATI VA IRSIYLANISH DARAJASINI BAHOLASH
Durdona Ibodullayeva
Magistr
Keywords: Gʻoʻza, F₁ duragay, F₂ avlod, urugʻ unuvchanligi, genetik nazorat, irsiylanish koeffitsienti, fenotipik variatsiya, dispersiya tahlili, seleksiya.
Abstract
Ushbu maqolada gʻoʻzaning F₁ va F₂ duragay avlodlarida urugʻ unuvchanligi va dastlabki o‘suv kuchining genetik nazorati hamda irsiylanish darajasi o‘rganildi. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatdiki, unuvchanlik belgisi o‘rta-yuqori darajada genetik nazorat ostida bo‘lib, F₁ avlodda dominant gen ta’siri va heterozis holati kuzatildi, F₂ avlodda esa keng fenotipik variatsiya va genetik segregatsiya qayd etildi. Dispersiya tahlili asosida irsiylanish koeffitsienti F₁ da 70% atrofida, F₂ da esa 55–60% bo‘lib, belgining nasldan-naslga yetarli darajada barqaror o‘tishi aniqlangan. Natijalar seleksiya jarayonida unuvchanlik belgisidan samarali foydalanish, yuqori unuvchan genotiplarni erta avlodlardan boshlab tanlash va istiqbolli seleksiya materiallarini ajratib olish imkonini beradi.
References
1. Qodirov A., Xakimov S. Gʻoʻza genetikasi va seleksiyasi. – Toshkent: “Fan”, 2015.
2. Usmonov R., Gʻiyosov M. Paxtachilik asoslari. – Toshkent: “Oʻzbekiston”, 2012.
3. Tojiyev S., Abdukarimov A. Gʻoʻzaning duragaylash va irsiylanish asoslari. – Toshkent: “Sharq”, 2018.
4. Musayev O. Oʻsimliklarda irsiylanish darajasini aniqlash usullari. – “Oʻzbekiston qishloq xoʻjaligi jurnali”, 2020, №4, 45–49-betlar.
5. Joʻrayev Sh. Gʻoʻzaning dastlabki o‘suv bosqichida unuvchanlikni baholash metodikasi. – “Agrobiologiya” ilmiy jurnali, 2019, №2, 33–37-betlar.
6. Saidov B., To‘xtayev N. Gʻoʻza navlarida unuvchanlik va stressga chidamlilik tahlili. – “Paxtachilik va urug‘chilik”, 2021, №1, 22–27-betlar.
7. Madrahimov F. Gʻoʻza seleksiyasida heterozisdan foydalanish istiqbollari. – “Qishloq xo‘jaligi fani va ta’limi”, 2017, №3, 18–23-betlar.
8. Norqulov A. Gʻoʻza navlarini baholashda statistik usullar. – Toshkent: “Innovatsiya”, 2016.
