SOYA DONINING KIMYOVIY TARKIBI VA OZIQ-OVQAT SANOATIDAGI AHAMIYATI

Sobirova Mohinur Zokirjon qizi

Sholichilik ilmiy tadqiqot instituti tayanch doktoranti

Keywords: Kalit so‘zlar: Soya doni, oqsil, yog‘, izoflavonlar, funksional oziq-ovqat, oziqaviy qiymat, biofaollik, oziq-ovqat texnologiyasi, go‘sht o‘rnini bosuvchi mahsulotlar, sog‘lom ovqatlanish.

---

Abstract

Annotatsiya: Ushbu maqolada soya donining kimyoviy tarkibi, uning oziqaviy qiymati va zamonaviy oziq-ovqat sanoatidagi amaliy ahamiyati o‘rganiladi. Soya dukkaklilar oilasiga mansub bo‘lib, yuqori miqdordagi oqsil, yog‘, uglevod, vitaminlar va mineral moddalar bilan ajralib turadi. Ayniqsa, soya oqsillari hayvon oqsillariga teng keluvchi biologik qiymatga ega. Soya mahsulotlari nafaqat vegetarian va vegan oziqlanish tizimida, balki funksional oziq-ovqat, go‘sht o‘rnini bosuvchi mahsulotlar, bolalar ovqati, shuningdek, parhezbop va tibbiy ovqatlanishda keng qo‘llanilmoqda. Maqolada shuningdek, soya donining tarkibidagi asosiy biokimyoviy komponentlar, ularning inson organizmiga foydali ta’siri hamda sanoatdagi qayta ishlash yo‘nalishlari haqida tahliliy ma’lumotlar berilgan.

---

References

1. Qodirova D., Sobirov B. (2021). O‘simlik oqsillari va ularning sanoatdagi ahamiyati. Toshkent: Ilm Ziyo.

2. Rustamova N., Abdug‘aniyev I. (2020). Soya mahsulotlarining kimyoviy tahlili. Oziq-ovqat texnologiyasi, 3(2), 18–23.

3. FAO/WHO. (2019). Soy protein: Health benefits and processing applications. Rome: Food and Agriculture Organization.

4. Karimov D. (2022). Soya donining biologik faolligi va uni oziq-ovqatda qo‘llash istiqbollari. Agrar fanlar jurnali, 5(1), 12–17.

5. Messina M.J. (2016). Soy foods and health: Update on the benefits. Nutrition Today, 51(4), 196–204.

6. U.S. Department of Agriculture (USDA). (2023). National Nutrient Database for Soybeans. https://fdc.nal.usda.gov

7. Singh P., Kumar V., Rani A. et al. (2017). Health benefits of soy isoflavones and their clinical implications. Journal of Food Science and Technology, 54(12), 3250–3258.

8. O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni Saqlash Vazirligi. (2021). Parhez ovqatlanishda o‘simlik oqsillarining ahamiyati. Toshkent.