O‘QUVCHILARDA TASVIRIY SAVODXONLIKKA OID O‘QUV KOMPETENSIYALARNI SHAKLLANTIRISHNING METODIK TIZIMINI TAKOMILLASHTIRISH

Shovdirov Sunnat Aslanovich

---

Abstract

Zamonaviy jahon ta’lim makonida shaxsning ijodiy salohiyatini rivojlantirish, uning estetik didi va badiiy tafakkurini shakllantirish ustuvor strategik vazifalardan biri sifatida qaralmoqda. Ayniqsa, globallashuv sharoitida vizual axborot hajmining ortib borishi, dizayn va vizual kommunikatsiyaning jamiyat hayotidagi roli kuchayishi o‘quvchilarda vizual madaniyat va badiiy idrokni rivojlantirishni yanada dolzarb etmoqda. Shu ma’noda, tasviriy san’at ta’limi o‘quvchilarning badiiy-ijodiy qobiliyatlarini rivojlantirish, estetik didi va vizual tafakkurini shakllantirishda muhim pedagogik vosita sifatida namoyon bo‘ladi.

Zamonaviy ta’lim tizimida o‘quvchilarning badiiyestetik rivojlanishi, ularda tasviriy savodxonlikka oid o‘quv kompetensiyalarini shakllantirish masalasi dolzarb ilmiy-metodik muammolardan biri sifatida namoyon bo‘lmoqda [21; 22]. Jahon ta’lim tendensiyalarida kompetensiyaviy yondashuvning ustuvor ahamiyat kasb etayotgani, ta’lim mazmunini qayta ko‘rib chiqish va uni amaliy faoliyatga yo‘naltirish zaruratini belgilab bermoqda. Shu nuqtai nazardan, tasviriy san’at ta’limida o‘quvchilarning vizual idroki, ijodiy tafakkuri va amaliy badiiy ko‘nikmalarini integrativ rivojlantirish masalasi alohida ahamiyat kasb etadi.

---

References

1. O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi. – T.: 1992.

2. O‘zbekiston Respublikasining “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonuni. – T.: 2020.

3. O‘zbekiston Respublikasining Kadrlar tayyorlash milliy dasturi. – T.: 1997.

4. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining PF-4947-son Farmoni. – 07.02.2017.

5. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining PF-5313-son Farmoni. – 25.01.2018.

6. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining ta’lim sohasini rivojlantirishga oid qarorlari. – 2020.

7. Shavkat Mirziyoyev. Oliy Majlisga Murojaatnoma. – 2020.

8. Shavkat Mirziyoyev. Tanqidiy tahlil va tartib-intizom. – T.: 2017.

9. Islam Karimov. Barkamol avlod – taraqqiyot poydevori. – T.: 1997.

10. Islam Karimov. Ma’naviy yuksalish yo‘lida. – T.: 1998.

11. Azizxodjayeva N.N. Pedagogicheskiye texnologii. – T.: 2005.

12. Asmolov A.G. Psixologiya lichnosti. – M.: 2007.

13. Vыgotskiy L.S. Pedagogicheskaya psixologiya. – M.: 1991.

14. Davidov V.V. Teoriya razvivayushego obucheniya. – M.: 1996.

15. Zimnyaya I.A. Pedagogicheskaya psixologiya. – M.: 2002.

16. Lerner I.YA. Didakticheskiye osnovы obucheniya. – M.: 1981.

17. Leontev A.N. Motivatsiya i deyatelnost. – M.: 1987.

18. Razumnыy V.A. Esteticheskoye vospitaniye. – M.: 1969.

19. Teplov B.M. Psixologiya xudojestvennogo vospitaniya. – M.: 1989.

20. Vanslov V.V. Chto takoye iskusstvo? – M.: 1988.

21. Sulaymonov A. Tasviriy san’at ta’limi samaradorligi. – T.: 2021.

22. Hasanov R. Tasviriy san’atni o‘qitish metodikasi. – T.: 2004.

23. Boymetov B. Qalamtasvir. – T.: 2006.

24. Kuzin V.S. Metodika izobrazitelnogo iskusstva. – M.: 2001.

25. Rostovsev N.N. Uchebnыy risunok. – M.: 1991.

26. Poluyanov YU.E. Razvivayusheye obucheniye v iskusstve. – M.: 1992.

27. Alekseyeva V.V. Izobrazitelnoye iskusstvo v shkole. – M.: 1981.

28. Alexin A.D. Yazыk izobrazitelnogo iskusstva. – M.: 1984.

29. Annamuratova S.K. Xudojestvennoye vospitaniye shkolnikov. – T.: 1991.

30. Axmedov I. Esteticheskoye vospitaniye uchashixsya. – M.: 1979.

31. Fayzullina S.X. Esteticheskoye vospitaniye. – T.: 1991.

32. G‘oziyev E. Tafakkur psixologiyasi. – T.: 1990.

33. Shovdirov S.A. Tasviriy san’at darslari samaradorligi. – 2009.

34. Shovdirov S.A. Pedagogik-psixologik asoslar. – 2017.

35. Shovdirov S.A. Nazariy-metodologik asoslar. – 2020.

36. Sunnat Shovdirov. Selection Criteria of Teaching Methods. – Germany, 2017.

IV. DARSLIKLAR VA O‘QUV QO‘LLANMALAR

37. Sulaymonov A. va boshqalar. Tasviriy san’at (7-sinf). – T.: 2017.

38. Qo‘ziyev T. va boshqalar. Tasviriy san’at (5-sinf). – T.: 2020.

39. Boymetov B., Abdirasilov S. Chizmatasvir. – T.: 2004.

40. Tolipov N., Abdirasilov S. Rangtasvir. – T.: 2006.

41. Подласый И.П. Педагогика. – М.: “Владос”, 2003. – 428 с.

42. Понамарков С.И. Декоративное и оформительское искусство в школе. – М.: Владос, 2003. – 254 с.

43. Розенберг Н.Н. Измерения в дидактике. – Киев.: “Луч”, 1998. – 189 с.

44. Ростовцев Н.Н. Учебный рисунок. – М.: Просвещение, 1991. – 294 с.

45. Ростовцев Н.Н. Академический рисунок. 4-е изд. / под общ. ред. А.С.Соломцева – М.: Торговый дом Гранд, 2003, 1991, 1973.

46. Ростовцев Н.Н. Методика преподавания изобразительного искусства в школе. – М.: Знание,1992. – 273 с.

47. Секачева А.В., Чуйкина А.М., Пименова Л.Г. Рисунок и живопись. – М.: Академия, 1990. – 274 с.

48. Сластенин В.А. и др. Педагогика. – М.: Сентябрь, 2005. – 314 с.

49. Скаткин М. Н., Краевский В. В. Содержание общего среднего образования: Проблемы и перспективы. – М.: 1981. – 374 с.

50. Унковский А.А. Живопись темперой и гуашью. Учебно- методическое пособие. – М.: Просвещение, 1992. – 157 с.

51. Унковский А.А. Живопись темперой и гуашью. Учебно- методическое пособие. – М.: Просвещение, 1992. – 157 с.

52. Pedagogika A. Munavvarov tahriri ostida. – T.: “O‘qituvchi”, – 1996, 178 b.

53. Roziqov O.R va boshqalar. Didaktika – T.: Fan, 1997. – 328 b.

54. Sayidahmedov N. Yangi pedagogik texnologiyalar. – T.: Moliya, 2003. – 172 b.

55. Sulaymonov A., Abdullayev N. Tasviriy san’at. 7-sinf o‘quvchilari uchun darslik. – T.: G‘afur G‘ulom nomidagi NMIU, 2014. – 80 b.

56. Tursunov I., Nishonaliyev U. Pedagogika kursi. – T.: “O‘qituvchi”, 1997. – 326 b.

57. Tolipov N., Abdirasilov S., Oripova N. Rangtasvir. – T, 2006. – 111 b.

58. Tolipov O‘., Usmonboyeva M. – Pedagogik texnologiya: Nazariya va amaliyot. – T.: Fan, 2005. – 206 b.