O‘ZBEKISTONDA ELEKTRON TA’LIMNING HUQUQIY ASOSLARI VA XALQARO STANDARTLAR

Gulnoz Hamrayeva

Muhammad al-xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari universiteti, “Axborot ta’lim texnologiyalari kafedrasi” katta o‘qituvchisi.

Keywords: Elektron ta’lim, huquqiy asoslar, Xalqaro standartlar, masofaviy ta’lim, aralash ta’lim, SCORM, xAPI, ISO 29994:2021, UNESCO, Raqamli O‘zbekiston, ta’lim sifati, raqamlashtirish.

---

Abstract

Ushbu maqola O‘zbekiston Respublikasida elektron ta’limning huquqiy asoslari va xalqaro standartlarning qo‘llanilishi masalalarini o‘rganadi. Maqolada O‘zbekistonning “Ta’lim to‘g‘risida”gi qonuni, Prezident farmonlari va Vazirlar Mahkamasi qarorlari kabi huquqiy hujjatlar tahlil qilinadi. Shuningdek, SCORM, xAPI, ISO 29994:2021 va UNESCO standartlari kabi xalqaro me’yorlarning elektron ta’lim sifatini oshirishdagi ahamiyati ko‘rib chiqiladi. O‘zbekistonda elektron ta’limning rivojlanish tarixi, hozirgi holati va kelajakdagi istiqbollari, shu jumladan, raqamlashtirishdagi muammolar va ularni hal qilish yo‘llari muhokama qilinadi. Maqola ta’lim tizimini global standartlarga moslashtirish orqali sifatni oshirishga qaratilgan takliflarni o‘z ichiga oladi.

---

References

1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 5-iyundagi PD-3775-sonli Farmoni “Oliy ta‘lim muassasalarida ta‘lim sifatini oshirish va ularning mamlakatda amalga oshirilayotgan keng ko‘lamli islohotlarda faol ishtirok etishini ta‘minlash bo‘yicha qo‘shimcha choralar to‘g‘risida”. [Manba: O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari ma‘lumotlari milliy bazasi]

2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 20-apreldagi Farmoni “Oliy ta‘lim tizimini yanada rivojlantirish choralar to‘g‘risida”. [Manba: O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari ma‘lumotlari milliy bazasi]

3. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2017-yil 21-noyabrdagi 930-sonli Qarori “Oliy ta‘lim muassasasida sirtqi (maxsus sirtqi) va kechki (smena) ta‘limni tashkil etish to‘g‘risidagi nizomni tasdiqlash haqida”. [Manba: O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari ma‘lumotlari milliy bazasi]

4. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2012-yil 25-iyuldagi 228-sonli Qarori “Ta‘lim muassasalarida elektron ta‘limni joriy etish markazi tashkil etish to‘g‘risida”. [Manba: O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari ma‘lumotlari milliy bazasi]

5. O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus ta‘lim vazirligining 2020-yilgi buyruqlari (masofaviy ta‘limni tashkil etish bo‘yicha). [Manba: O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus ta‘lim vazirligi rasmiy sayti]

6. “Raqamli O‘zbekiston-2030” strategiyasi. [Manba: O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi rasmiy sayti]

7. ISO 29994:2021 “Education and learning services — Requirements for distance learning”. [Manba: ISO rasmiy sayti]

8. National Standards for Quality Online Courses (NSQ). [Manba: National Standards for Quality Online Programs rasmiy sayti]

9. UNESCO. (2019). “Guidelines for the Development of Open Educational Resources Policies”. [Manba: UNESCO rasmiy sayti]

10. UNESCO. “Digital Learning Portals”. [Manba: UNESCO rasmiy sayti]

11. UNESCO ICT Competency Framework for Teachers (ICT-CFT). [Manba: UNESCO rasmiy sayti]

12. Web Content Accessibility Guidelines (WCAG 2.0). [Manba: W3C rasmiy sayti]

13. SCORM (Sharable Content Object Reference Model) va xAPI (Tin Can API) standartlari bo‘yicha ma‘lumotlar. [Manba: ADL Initiative rasmiy sayti]