HIKOYA JANRINING O’ZIGA XOSLIGI VA UNING O’ZBEK ADABIYOTIDA O’RNI

Baxtiyorova Raxima Azamat qizi

Urganch Ranch texnologiya universiteti talabasi

Keywords: hikoya janri, badiiy ixchamlik, epik janr, maʼnaviy didaktika, adabiy innovatsiya, oʻzbek adabiyoti.


Abstract

Maqolada hikoya janrining badiiy-estetik jihatlari, tarixiy evolyutsiyasi va oʻzbek adabiyotidagi maʼnaviy-ijtimoiy ahamiyatini ilmiy manbalar asosida tadqiq etiladi. Tadqiqotda hikoyaning oʻziga xosligi uning ixchamligi, soʻz iqtisodi va konseptual chuqurligi orqali namoyon boʻlishi tahlil qilinadi. Bunda Abdulla Qahhor ("Bemor", "Anor"), Shukur Xolmirzayev ("Olaboʻji") kabi asarlarida psixologik realizm tamoyillarining aks etishi misol qilib koʻrsatiladi.


References

1. Matyoqubov, O. (2005). XX asr o‘zbek adabiyoti. Toshkent: Ma’naviyat.

— XX asr o‘zbek hikoyachiligining rivojlanish bosqichlari, Cho‘lpon va Qodiriy ijodidagi realistik tamoyillar tahlil qilingan.

2. Quronov, D. (2018). Adabiyot nazariyasi asoslari. Toshkent: Akademnashr.

— Hikoya janrining universal xususiyatlari (ixchamlik, konseptual birlik) va uning epik tizimdagi o‘rni haqida nazariy asoslar keltirilgan.

3. Karimov, I. (2021). O‘zbek hikoyasining 100 yillik evolyutsiyasi. Nukus: Bilim.

— Mustaqillik davridagi innovatsion yo‘nalishlar (O‘tkir Hoshimov, Zulfiya Qurolboy) va hikoyaning raqamli mediaga integratsiyasi masalalari yoritilgan.

4. Rahimova, G. (2020). Epik janrlar: nazariya va amaliyot. Toshkent: Fan.

— Hikoyaning badiiy ixchamlik prinsipi, uning folklor ildizlari bilan bog‘liqligi tahlil qilingan.

5. Xolmatov, D.A. (2022). "Hikoyalarda davr va qahramon masalasi". Adabiyotshunoslik jurnali, 4-son.— Hikoyaning didaktik funktsiyasi, qahramonlar orqali ma’naviy qadriyatlarni targ‘ib etish usullari ko‘rib chiqilgan.

6. Safarov, N. (2017). "Hikoya janrining estetikasi". Badiiy ijod, 3(12), 45–59. — Psixologik realizm tamoyillari (Shukur Xolmirzayev, Abdulla Qahhor asarlari misolida) va kompozitsion ixchamlik masalalari yoritilgan.

7. Qobilova, D. (2023). "Zamonaviy hikoyada virtual obrazlar". Adabiyot olami, №3. — Raqamli madaniyat ta’sirida hikoyaning yangi shakllari (podkastlar, interfaol platformalar) tahlil qilingan.

8. Anorboyeva, Z. (2023). "Hozirgi o‘zbek adabiyotida qissa janri rivoji". Ilm-Fan va ta’lim, Zamonaviy mualliflarning tajribalari (Ahmad A’zam, Asqad Muxtor) va janrlararo sintez masalalari oʻrganilgan.