JANGOVAR HARAKATLAR DAVRIDA TABIATNI HISOBGA OLISH TADBIRLARI
YORQINOY ROZIMOVA
t.f.n., dotsent,mayor, O‘zbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlari Akademiyasi katta o‘qituvchisi
Keywords: Jangovar harakatlar, harbiy strategiya, tabiiy sharoit, relyef, iqlim, gidrografiya, harbiy taktikalar, qo‘shinlarning joylashuvi, moddiy-texnik ta’minot.
Abstract
Jangovar harakatlar davrida tabiatni hisobga olish masalasi harbiy strategiya va taktikada muhim o‘rin tutadi. Hududning relyefi, iqlim sharoitlari, gidrografik tarmog‘i, o‘rmon va cho‘l zonalari, shuningdek, ob-havoning o‘zgaruvchanligi jangovar harakatlar samaradorligiga bevosita ta’sir ko‘rsatadi. Shu bois harbiy amaliyotda tabiiy sharoitlarni chuqur o‘rganish, qo‘shinlarning joylashuvi va harakatlanish yo‘nalishlarini to‘g‘ri belgilash, moddiy-texnik ta’minotni tashkil etishda tabiat omillarini hisobga olish zarur. Mazkur tadbirlar jangovar tayyorgarlikni oshirish, qo‘shinlarning jang maydonidagi harakatchanligini ta’minlash va talafotlarni kamaytirishda muhim ahamiyat kasb etadi.
References
1. Розимова, Ё. Ю. (2021). СОВРЕМЕННЫЕ ТРЕБОВАНИЯ К ВОЕННО-ПАТРИОТИЧЕСКОМУ ВОСПИТАНИЮ МОЛОДЕЖИ В УЗБЕКИСТАНЕ. Россия и мусульманский мир, (1 (319)), 79-83.
2. Розимова, Ё. Ю. (2013). Об истории возникновения армии и военного образования в республике Бухара. SCIENCE AND WORLD, 18.
3. Rozimova, Y. (2025, April). THE HEROISM OF UZBEK WOMEN DURING WORLD WAR II. In CONFERENCE ON THE ROLE AND IMPORTANCE OF SCIENCE IN THE MODERN WORLD (Vol. 2, No. 4, pp. 120-124).
4. Rozimova, Y. (2025). O ‘ZBEKISTON MUDOFAA ISLOHOTI VA PROFESSIONAL HARBIY TA’LIM TIZIMIGA BIR NAZAR. TAMADDUN NURI JURNALI, 4(67), 346-349.
5. Yu, R. Y. (2023). MILITARY PATRIOTISM PROBLEMS OF EMOTION FORMATION. IN THE EXAM-PLE OF CADETS OF THE ARMED FORCES ACADEMY. BBC, 4, 29.
6. Yu, R. Y. (2022). Independent uzbekistan the past, present and future of the armed forces.
7. Ахмедов, Д. Ў., & Ахмедова, С. А. (2022). AMIR TEMUR DAVRIDA ILM-MA'RIFATGA E'TIBOR MASALALARI. O ‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI JAMOAT XAVFSIZLIGI UNIVERSITETI IJTIMOIY-GUMANITAR FANLAR VA JINOIY HUQUQIY FANLAR, 577.
8. O'gli, K. M. M. (2021). Issues of organization of pre-service military training.
9. Snuminska, N. V. (2016). Galitcka Army infantry units training features and specifics.
10. Розимова, Ё. Ю. (2015). ПРОТИВОДЕЙСТВИЕ ПРОПАГАНДЕ ИГИЛ В СРЕДНЕЙ АЗИИ НА ПРИМЕРЕ УЗБЕКИСТАНА. Наука и мир, (9-1), 158-160.
11. Musaev, M. (2013). HISTORICAL ROOTS OF RELIGIOUS TOLERANCE IN UZBEKISTAN. SCIENCE AND WORLD, 157.
12. Begali o‘g, I. U. B., Malikovich, E. S., & Xojiakbar o‘g‘li, U. X. (2025). 3D PRINTER ORQALI ISHLAB CHIQARILGAN PROTEZ VA IMPLANTLARNING TIBBIYOTDA QO’LLANILISHI. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 857-862.
13. Begali o‘g, I. U. B., Malikovich, E. S., & Ahrorxonov, A. (2025). Tibbiyotda robototexnika: Jarrohlik sohasida qo ‘llanishi. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 878-884.
14. Malikovich, E. S., & Xasan o'g'li, M. T. (2025). TIBBIYOTDA INFORMATIKA DARSLARINI QIZIQARLI TASHKIL QILISH MUAMMOLARI VA YECHIMLARI. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 1030-1033.
15. Malikovich, E. S., & Shuxrat o'g'li, T. S. (2025). VIRTUAL DASTURIY TAʼMINOTLARDAN FOYDALANISHNING METODIK TIZIMI VA MODELLARI. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 1034-1038.
16. Malikovich, E. S., & Shuxrat o'g'li, T. S. (2025). VIRTUAL TA’LIMNI SHAKLLANTIRISHDA AXBOROT TEXNOLOGIYALARINING O ‘RNI VA AHAMIYATI. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 1039-1042.
17. Malikovich, E. S., & Ilxom o'g'li, B. X. (2025). TIBBIYOTDA AXBOROT TEXNOLOGIYALARINI OʻQITISHDA VIRTUAL DASTURLARDAN FOYDALANISH. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 1026-1029.
18. Malikovich, S. E. (2022). 3O'LCHAMLI MODELLAR YARATISH VA ULARNI O'QITISH METODIKASI. In Proceedings of International Educators Conference (Vol. 1, No. 3, pp. 46-50).
19. Begali o’g, I. U. B., & Rustamovna, I. G. (2025). Dermatologiyada AI dasturlari orqali teri kasalliklarini aniqlash. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 703-709.
20. Улугбек, И. Б., & Дильрабо, А. У. (2025). Искусственный интеллект в ранней диагностике онкологических заболеваний. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 993-997.
21. Begali o‘g, I. U. B., & Shuhratovna, S. D. (2025). Diabetiklar uchun mobil ilovalar va ularning samaradorligi. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 710-713.
22. Begali o‘g, I. U. B. (2025). The Importance of Integration in General Education Schools and Theoretical Foundations for Developing Teaching-Oriented Integrative Software. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(4), 641-646.
23. Maxsudov, V. G., Ermetov, E. Y., Sobirjonov, A. Z., Abdurazzoqov, J. T., & Zuparov, I. B. (2023). Modeling the formation of an electrocardiosignal in the vissim environment. International Journal of Engineering Mathematics: Theory and Application.
24. Malikovich, S. E. (2022). 3O'LCHAMLI MODELLAR YARATISH VA ULARNI O'QITISH METODIKASI. In Proceedings of International Educators Conference (Vol. 1, No. 3, pp. 46-50).
25. Mamadaliyeva, U. P., Ermetov, E. Y., Abdullayeva, N. U., Zuparov, I. B., Bozarov, U. A., Maxsudov, V. G., & Sobirjonov, A. Z. (2023). Methods Of Modeling Biological Processes And Systems. European Scholar Journal, 4(2), 90-93.
26. Zuparov, I. B., Ibragimova, M. N., Norbutayeva, M. K., Otaxonov, P. E., Normamatov, S. F., Safarov, U. Q., & Maxsudov, V. G. (2023). Modern directions and perspectives of using medical information systems. Switzerland: Innovations in technology and science education, 1218-1233.
27. Sherimatovich, K. S., Bakhodirovich, Z. I., Karimovich, S. Y., & Bakhriddinovna, M. A. B. M. A. (2025). THE IMPACT OF ARTIFICIAL INTELLIGENCE ON NEUROCOGNITIVE PROCESSES AND TRANSFORMATION OF THE STRUCTURE OF HUMAN CONSCIOUSNESS. Western European Journal of Medicine and Medical Science, 3(03), 100-104.
28. Raxmatov, A., Bo‘riboyev, B., Bo‘riboyev, A., Otabekov, A., & Egamov, S. (2020). HUDUDLARDA BOLALAR SPORINING RIVOJLANISHINI MATEMATIK MODELLASH MAMAMLALARI HAQIDA. Arxiv Nauchnyx Publikatsiy JSPI.
29. Зупаров, И. Б. (2025). РАЗВЕТВЛЕННЫЕ И ЦИКЛИЧЕСКИЕ АЛГОРИТМЫ. СОСТАВЛЕНИЕ АЛГОРИТМОВ ДЛЯ ЗАДАЧ, СВЯЗАННЫХ С РАЗВЕТВЛЕННЫМИ И ЦИКЛИЧЕСКИМИ МЕДИЦИНСКИМИ ПРОЦЕССАМИ. Tadqiqotlar, 61(1), 328-332.
30. Нурматова, Ф. Б., & Абдуганиева, Ш. Х. (2023). Цифровая трансформация в медицине: тенденции и перспективы. Universum: технические науки, (7-1 (112)), 26-29.
31. Rakhbarovna, D. N., Sherimatovich, K. S., Bakhodirovich, Z. I., & Jaloliddinovna, Z. S. (2025). AI TECHNOLOGIES AND MODERN ROBOTICS IN SURGERY. Western European Journal of Medicine and Medical Science, 3(03), 96-99.
32. Begali o‘g, I. U. B., Malikovich, E. S., & Xojiakbar o‘g‘li, U. X. (2025). 3D PRINTER ORQALI ISHLAB CHIQARILGAN PROTEZ VA IMPLANTLARNING TIBBIYOTDA QO’LLANILISHI. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 857-862.
33. Ermetov, A. Z., Maxsudov, V. G., Abdurazzoqov, J. T., Otaxonov, P. E., Ermetov, E. Y., Sobirjonov, A. Z., & Zuparov, I. B. (2023). ИССЛЕДОВАНИЕ АЧТВ С ПОМОЩЬЮ КОАГУЛОМЕТРА HUMACLOT JUNIOR Курбонова ЗЧ, Полванхонов СН 2, Имамов ЭЗ 2, Назиров КХ 2, Абсалямова ИИ 2. MINISTRY OF HIGHER AND SECONDARY SPECIAL EDUCATION OF THE REPUBLIC OF UZBEKISTAN MINISTRY OF HEALTHCARE TASHKENT MEDICAL ACADEMY, 13.
34. Махсудов, В., Бобажанов, Б., Зупаров, И., & Латипова, К. (2021). Морфологик операцияларни рангсизлаштириш ёрдамида матинни автоматик аниқлаш.
35. Malikovich, E. S., & Rustam o‘g‘li, E. J. (2025). TELEMEDICINE: THE REVOLUTIONARY ROLE OF INFORMATION TECHNOLOGIES IN MODERN HEALTHCARE SYSTEMS. Modern American Journal of Medical and Health Sciences, 1(2), 350-356.
36. Махсудов, В., Эрметов, Э., & Зупаров, И. (2021). Ёшларнинг компьютер ўйинларига тобелигини психологик жихатлари.
37. Джуманов, Ж. Х., Юсупов, Р. А., Ахралов, Ш. C., Эгамбердиев, Х. С., & Исроилов, У. Б. (2019). Сув хўжалик фаолияти ўзгарган шароитларда ер ости сувлари ҳаракатини математик моделлаш (Зарафшон воҳасининг Дамхўжа сув олиш иншоати мисолида)/Муҳаммад Ал-Хоразмий Авлодлари илмий-амалий ва ахборот-таҳлилий журнали. Муҳаммад АлХоразмий авлодлари илмийамалий ва ахбороттаҳлилий журнали. Т.:«Fan va texnologiya» нашриёти,(4), 10.
38. Turapov, U. U., Isroilov, U. B., Raxmatov, A., Egamov, S. M., & Isabekov, B. I. (2024). Splay-Method of Model Acquisition Assessment. International Journal of Trend in Scientific Research and Development, 5(1), 934-936.
39. Turapov, U. U., Isroilov, U. B., Guliev, A. A., & Muldanov, F. R. (2020). Non invasive glucometer of automatic measurement of the glucose level in blood. Int. J. Eng. Adv. Technol, 9(3), 3331-3336.
40. Жумабоев, С., & Исроилов, У. (2020). CОЗДАНИЯ СРЕДСТВ ЭЛЕКТРОННОГО ОБУЧЕНИЯ В ВЫСШИМ ПЕДАГОГИЧЕСКОМ ОБРОЗОВАНИЕ. Архив Научных Публикаций JSPI.
41. Isroilov, U. (2020). Пространственный анализ в задачах мониторинга уровней грунтовых вод Ферганской долины. Архив Научных Публикаций JSPI.
42. Begali o’g, I. U. B., & Rustamovna, I. G. (2025). Dermatologiyada AI dasturlari orqali teri kasalliklarini aniqlash. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 703-709.
43. Улугбек, И. Б., & Дильрабо, А. У. (2025). Искусственный интеллект в ранней диагностике онкологических заболеваний. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 993-997.
44. Begali o‘g, I. U. B., Malikovich, E. S., & Xojiakbar o‘g‘li, U. X. (2025). 3D PRINTER ORQALI ISHLAB CHIQARILGAN PROTEZ VA IMPLANTLARNING TIBBIYOTDA QO’LLANILISHI. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 857-862.
45. Begali o‘g, I. U. B., Malikovich, E. S., & Ahrorxonov, A. (2025). Tibbiyotda robototexnika: Jarrohlik sohasida qo ‘llanishi. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 878-884.
46. Begali o‘g, I. U. B., Malikovich, E. S., & Olimov, A. (2025). Bolalar tibbiyotida VR o’yinlari. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 714-721.
47. Begali o‘g, I. U. B., & Mukarram, A. (2025). Kasalliklarning geografik tarqalishi xaritalari (GIS texnologiyalari). Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 644-648.
48. Begali o‘g, I. U. B., & Shodmonovna, X. A. (2025). COVID-19 DAVRIDA TELEMEDITSINANING ORNI. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 698-702.
49. Begali o‘g, I. U. B., & Mohinur, M. (2025). Da Vinci roboti va jarrohlik amaliyotlari. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 649-653.
50. Begali o‘g, I. U. B. (2025). Shaxsiylashtirilgan tibbiyot (Personalized medicine). Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 682-688.
51. Begali o‘g, I. U. B., & Bahromov, H. (2025). Nanorobotlar orqali qon tomirlarini tozalash. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(5), 657-662.
52. Begali o‘g, I. U. B. (2025). The Importance of Integration in General Education Schools and Theoretical Foundations for Developing Teaching-Oriented Integrative Software. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 5(4), 641-646.
53. Isroilov, U. B. (2023). Automatic Determination of Blood Glucose Level by Means of A Non-invasive Glucometer. American Journal of Technology and Applied Sciences, 12, 78-84.
