MEHRIBONLIK UYLARI TARBIYALANUVCHILARI BILAN OILAVIY BOLALAR UYLARI TARBIYALANUVCHILARI: IJTIMOIY-PSIXOLOGIK VA RIVOJLANISH FARQLARI

Xudaybergenova Dilorom Zafarovna

O‘zbekiston Respublikasi Jamoat Xavfsizligi Universiteti mustaqil izlanuvchisi

Keywords: mehribonlik uylari, oilaviy bolalar uylari, ijtimoiy moslashuv, psixologik farovonlik, tarbiya, bolalar huquqlari.

---

Abstract

Ushbu maqola mehribonlik uylari (institutional care) tarbiyalanuvchilari va oilaviy bolalar uylari (family-based care) tarbiyalanuvchilari o‘rtasidagi asosiy farqlarni ko‘p qirrali nuqtai nazardan tahlil qiladi. Tadqiqot butun dunyodagi va O‘zbekiston sharoitidagi mavjud adabiyotlarni tizimli ko‘rib chiqish, ijtimoiy, psixologik va rivojlanish omillarini solishtirish bo‘yicha amalga oshirildi. Maqolada bolalarning ijtimoiy moslashuvi, psixologik farovonligi va oilaviy tuzilma taʼsiri kabi asosiy o‘zgaruvchilar yig‘ma tarzda tahlil qilinadi. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, oilaviy turmush sharoitida o‘sayotgan bolalar psixologik farovonlik, ijtimoiy qobiliyatlar va mustaqil hayotga moslashishda ko‘proq ijobiy natijalarga ega bo‘lishadi, mehribonlik uylari tarbiyalanuvchilari esa ko‘pincha ijtimoiy murakkabliklar va resurs yetishmovchiligi kabi omillarni boshdan kechiradi. Ushbu topilmalar bolalarni tarbiyalash siyosatini takomillashtirish uchun muhim ildiz omillarni aniqlashga yordam beradi.

 

---

References

1. American Psychological Association. (2020). Publication Manual of the American Psychological Association (7th ed.). Washington, DC: Author.

2. National Institute of Child Health and Development. (2024). Adult Perceptions of Child Adjustment in Institutional versus Family Care in Ghana. Journal of Child and Family Studies.

3. PubMed. (2025). Comparing Long-Term Placement Outcomes of Residential and Family Foster Care: A Meta-Analysis.

4. Norbutayeva, M. (2025). O‘ZBEKISTONDA MEHRIBONLIK UYLARI. Modern Education and Development, 22(1), 256–259.

5. Muxamadiyev, X. (2024). OILAVIY BOLALAR UYI TARBIYALANUVCHILARINI OILAVIY HAYOTGA TAYYORLASHGA OID XORIJIY TAJRIBA. Modern Science and Research, 3(10), 11–14.

6. Xudayberdiyeva, N. (2025). MEHRIBONLIK UYI TARBIYALANUVCHILARINING SHAXSLARARO MUNOSABATLARI PSIXOLOGIK TAHLILI. Zenodo.